Yurt Dışında Öğrenci Olmak: Uyum ve Psikolojik Zorluklar

Yurt dışında öğrenci olmak, çevrede genellikle kusursuz bir fırsat olarak anlatılır. Bu doğrudur, ama tek başına eksik bir resimdir.

Aynı deneyim, çoğu genç için ilk kez evden ayrılmak, ilk kez yabancı bir dilde öğrenim görmek, ilk kez kendi başına yaşamak ve tüm bunları aynı anda yapmak anlamına gelir. Üstelik geride kalanlar ve maddi yük nedeniyle 'başarmak zorunda' hissiyle.

Bu yazıda yurt dışında öğrenci olmanın psikolojik zorluklarını, sık yaşanan durumları ve bu süreçte neler yapılabileceğini ele alacağız.

Aynı anda gelen değişimler

Yurt dışında öğrenci olmanın zorluğu, tek tek bakıldığında yönetilebilir görünen değişimlerin aynı anda yaşanmasından kaynaklanır.

• Evden ayrılmak: Çoğu öğrenci için ilk kez ailesiz yaşamak. Yemek, temizlik, fatura, sağlık, bürokrasi; hepsi aynı anda öğrenilir.
• Yeni bir eğitim sistemi: Ders işleyişi, değerlendirme biçimi ve hocayla kurulan ilişki, alışılandan farklı olabilir. Türkiye'deki eğitim sistemine alışkın bir öğrenci için tartışmaya dayalı dersler, bireysel araştırma beklentisi veya farklı akademik dürüstlük kuralları başlangıçta zorlayıcıdır.
• Yabancı dilde öğrenim: Dil sınavını geçmek ile akademik bir dersi o dilde takip etmek farklıdır. Not tutmak, tartışmaya katılmak ve sunum yapmak beklenenden çok daha yorucudur.
• Kültür şoku: Diğer tüm yüklerin üstüne gelen uyum süreci; kültür şoku nedir yazımızda ayrıntılı olarak ele alıyoruz.
• Maddi kaygı: Ailenin yaptığı fedakârlık veya burs koşullarını koruma zorunluluğu, sürekli bir baskı yaratır.
• Sosyal çevrenin sıfırlanması: Yıllarca kurulmuş arkadaşlıklar geride kalır, yenileri henüz yoktur.

Sık yaşanan zorluklar

• Yalnızlık: En sık dile getirilen zorluktur. Kampüs kalabalık olsa bile, derinlikli bir bağ kurmak zaman alır. Yurt dışında yalnızlık konusunda ayrıntılı yazımıza bakabilirsiniz.
• Akademik baskı ve kendini yetersiz hissetme: Memleketinde başarılı bir öğrenci olan kişi, yeni ortamda kendini ortalamada veya geride bulabilir. Bu deneyim, özdeğeri akademik başarıya bağlamış öğrenciler için sarsıcıdır. Sık görülen bir düşünce şudur: 'Herkes benden daha iyi, buraya yanlışlıkla kabul edildim.'
• Başaramama korkusu: Ailenin maddi ve duygusal yatırımı, başarısızlığı düşünülemez kılar. Bu, sınav dönemlerinde yoğun kaygıya dönüşebilir; sınav kaygısı yazımız bu konuda yardımcı olabilir.
• Zorlandığını söyleyememek: Aileye söylenmez, çünkü onları üzmemek gerekir. Memleketteki arkadaşlara söylenmez, çünkü nankörlük gibi görünür. Buradaki arkadaşlara söylenmez, çünkü henüz o kadar yakın değillerdir. Bu üçlü sessizlik, öğrencilerin yaşadığı en yaygın yalnızlaştırıcı durumdur.
• Erteleme ve motivasyon kaybı: Kaygı arttığında çalışmaya başlamak zorlaşır; erteledikçe kaygı artar. Bu döngü, akademik zorlanmanın en sık nedenlerinden biridir.
• Uyku ve düzen bozulması: Sınav dönemlerinde gece boyu çalışmak, düzensiz beslenme ve hareketsizlik; hepsi duygudurum üzerinde doğrudan etkilidir.
• Geleceğe dair belirsizlik: Mezuniyet sonrası kalma izni, iş bulma ihtimali, dönüş kararı. Bu belirsizlik son yıllarda belirginleşir; belirsizliğe tahammül yazımıza bakabilirsiniz.

Ne yapılabilir?

• Zorlanmanın normal olduğunu bilin: Yurt dışında öğrenim gören çoğu kişi ilk yıl belirgin biçimde zorlanır. Bu, yanlış seçim yaptığınız anlamına gelmez.
• Rutin kurun: Uyku ve yemek saatlerinin düzeni, her şeyin değiştiği bir dönemde en kolay ihmal edilen ama en belirleyici alandır.
• Üniversitenin desteklerini kullanın: Çoğu üniversitede danışmanlık merkezi, akademik yazım desteği, uluslararası öğrenci ofisi ve öğrenci toplulukları bulunur. Bu hizmetler genellikle ücretsizdir ve az kullanılır.
• Tekrara dayalı ortamlara katılın: Kulüpler, spor takımları ve düzenli etkinlikler, arkadaşlık kurmanın en güvenilir yoludur; tek seferlik partiler nadiren bağ üretir.
• İki çevreyi de kurun: Türk öğrenci topluluğu rahatlatıcıdır, yerel ve uluslararası çevre ise dili ve uyumu besler. Yalnızca birine yönelmek uzun vadede sorun yaratır.
• Aileyle iletişimin dozunu ayarlayın: Düzenli görüşmek destekleyicidir; ancak günün çoğunu memleketi takip ederek geçirmek, buradaki yaşama yerleşmeyi zorlaştırır.
• Zorlandığınızı birine söyleyin: Aileye söyleyemiyorsanız bir arkadaşa, bir danışmana veya bir uzmana. Sessizlik, zorlanmayı ağırlaştıran en güçlü etkendir.
• Karşılaştırmayı azaltın: Sınıftaki herkes kendini yetersiz hissediyor olabilir; farkında olmadığınız tek şey budur.
• Kendinize gerçekçi bir takvim tanıyın: Uyum genellikle bir yıl veya daha fazla sürer. 'İki ay oldu, hâlâ alışamadım' düşüncesi haksız bir öz eleştiridir.

Ne zaman destek alınmalı?

Şu durumlarda destek alınmalıdır: - Derslere veya sınavlara hazırlanmak için motivasyon bulamıyorsanız - Devamsızlık artıyor veya derslerden çekilmeyi düşünüyorsanız - Yalnızlık hissi aylardır sürüyor ve ağırlaşıyorsa - Uyku ve iştah düzeniniz belirgin biçimde bozulduysa - Umutsuzluk, değersizlik veya yaşamdan keyif alamama hissi belirginse - Yoğun kaygı, çarpıntı veya panik belirtileri yaşıyorsanız - Alkol veya madde kullanımı artmışsa - Odanızdan çıkmakta zorlanıyorsanız

Bu belirtiler için depresyon nedir ve kaygı ile baş etme yolları yazılarımıza bakabilirsiniz.

Üniversitenizin danışmanlık merkezi ilk başvurulabilecek yerdir; genellikle ücretsizdir. Bekleme süresi uzunsa veya kendinizi yabancı dilde anlatmakta zorlanıyorsanız, anadilde online terapi bir alternatiftir. Dilin terapideki önemi için yurt dışında yaşayanlar için Türkçe online terapi yazımıza bakabilirsiniz.

Kliniğimizde yurt dışında yaşayan danışanlara online olarak ergen ve yetişkin bireysel psikoterapi hizmeti sunulmaktadır. Görüşmeler 50 dakika sürer ve saat farkı planlamada dikkate alınır. Online terapi sayfamıza ve uzman kadromuz hakkındaki bilgilere bakabilirsiniz.

Acil bir durumdaysanız

Kendinize zarar verme düşünceleriniz varsa veya kendinizi güvende hissetmiyorsanız, bu beklenmesi gereken bir durum değildir. Yalnız kalmayın ve vakit kaybetmeden yardım isteyin. Bulunduğunuz ülkenin acil yardım hattını arayın veya en yakın acil servise başvurun; Avrupa Birliği ülkelerinde 112, Amerika Birleşik Devletleri ve Kanada'da 911 geçerlidir. Çoğu üniversitede ayrıca acil durumlar için öğrenci destek hattı bulunur.

Online terapi ve randevu hattımız kriz müdahalesi için uygun değildir; acil durumlarda lütfen bulunduğunuz ülkedeki acil servislere başvurun.

Sık Sorulan Sorular