Şişli Psikolog & Klinik Psikoloji Merkezi Logo
klinikpsikolog.coBireysel Gelişim ve Destek

Kaygı ve Panik Atak Terapisi: Şişli Bomonti ve Online Seanslar

Kaygı ve panik atak terapisi, sürekli endişe, ani korku nöbetleri ve bunların yol açtığı kaçınmalar üzerinde çalışan bir psikoterapi sürecidir. Kliniğimizde bu çalışmayı uzman klinik psikolog Dr. Öğr. Üyesi Çiğdem Koşe, ağırlıklı olarak bilişsel davranışçı terapi (BDT) ile, Şişli Bomonti'deki kliniğimizde yüz yüze veya görüntülü görüşmeyle online olarak yürütür. Bu sayfada hangi durumlarda destek alınabileceğini, araştırmaların ne gösterdiğini, sürecin nasıl ilerlediğini ve online çalışmanın nerede yeterli olup nerede sınırlı kaldığını bulabilirsiniz.

Kullanılan yöntemin genel çerçevesi için bilişsel davranışçı terapi (BDT) sayfamıza bakabilirsiniz.

Hangi Durumlarda Destek Alınabilir?

Kaygı herkesin yaşadığı, çoğu zaman işe yarayan bir duygudur. Günlük yaşamı daraltmaya, uykuyu, işi veya ilişkileri etkilemeye başladığında destek almak düşünülebilir. Kliniğimizde en sık çalışılan kaygı konuları:

Panik atak ve panik bozukluk

Çarpıntı, nefes darlığı, baş dönmesi gibi belirtilerle gelen ani korku nöbetleri ve “yine olacak mı” endişesi.

Panik atak nedir?

Yaygın kaygı ve sürekli endişe

Kontrol edilmesi zor, “ya olursa” diye süren endişeler, gerginlik ve belirsizliğe tahammülsüzlük.

Kaygı ile baş etme yolları

Sosyal kaygı

Başkalarının önünde olumsuz değerlendirilme korkusu; konuşmaktan, toplantılardan veya yeni ortamlardan kaçınma.

Sosyal kaygı nedir?

Sağlık kaygısı

Bedensel belirtileri sürekli kontrol etme, internette belirti arama ve tekrar tekrar güvence isteme.

Sağlık kaygısı nedir?

Sınav ve performans kaygısı

Sınav, sunum veya iş görüşmesi öncesinde yoğunlaşan, hazırlığı ve performansı etkileyen kaygı.

Sınav kaygısı nedir?

Ayrılık kaygısı ve terk edilme korkusu

Yakın ilişkilerde ayrılık ve kayıp ihtimaline karşı yoğun kaygı, sürekli güvence ihtiyacı.

Yetişkinlerde ayrılık kaygısı

Kaygıyı ve Panik Atakları Ne Sürdürür?

Panik bozuklukta çalışmanın merkezinde bedensel duyumların yorumlanma biçimi vardır. Çarpıntıyı “kalp krizi geçiriyorum” diye yorumlayan kişide korku yükselir, korku belirtileri artırır ve döngü kendini besler. Kaçınma (metroya binmemek, yalnız çıkmamak) ve güvenlik davranışları (yanında sürekli ilaç taşımak, hep bir refakatçiyle çıkmak) o an rahatlatır, ama korkulan şeyin olmayacağını öğrenme fırsatını ortadan kaldırır. Yaygın kaygıda da benzer bir döngü vardır: endişe belirsizliği zihinsel olarak kapatmaya çalışır, kısa süre rahatlatır ve bu yüzden sürer.

Çarpıntının neden kalp krizi anlamına gelmediği için panik atak ile kalp krizi farkı, belirsizlikle baş etme için belirsizliğe tahammül yazılarımıza bakabilirsiniz.

Araştırmalar Ne Gösteriyor?

Kaygı ve panikte en çok araştırılmış psikoterapi yaklaşımı bilişsel davranışçı terapidir. Aşağıda güncel bulguları özetledik; köşeli parantez içindeki numaralar sayfanın sonundaki kaynaklara karşılık gelir.

Panik bozukluk

Psikolojik terapileri karşılaştıran bir Cochrane ağ meta-analizinde BDT en çok araştırılan yöntemdir ve çoğu zaman diğer terapilerden üstün bulunmuştur; yazarlar farkların küçük ve kanıt kalitesinin düşük olduğunu da vurgular. NICE kılavuzu panik bozuklukta toplam 7–14 saatlik BDT önerir.[1, 2]

Yaygın kaygı

NICE kılavuzu, yoğun bir psikolojik müdahale tercih edildiğinde BDT'yi veya uygulamalı gevşemeyi, genellikle haftalık 12–15 seans olarak önerir. Plasebo kontrollü çalışmaları birleştiren bir meta-analizde BDT'nin yaygın kaygı bozukluğundaki etkisi büyük bulunmuştur.[2, 3]

Sosyal kaygı

101 çalışmayı kapsayan bir ağ meta-analizi bireysel BDT'yi incelenen müdahaleler arasında en büyük etkiye sahip bulmuş ve başlangıç tedavisi için en uygun seçenek olarak değerlendirmiştir. NICE de sosyal kaygı için özel olarak geliştirilmiş bireysel BDT'yi önerir.[4, 5]

Ergenlerde kaygı

Çocuk ve ergenlerde kaygı bozukluklarını inceleyen bir Cochrane incelemesinde, tedavi sonunda birincil kaygı tanısının ortadan kalkma oranı BDT alanlarda %49,4, bekleme listesinde veya tedavi almayanlarda %17,8 bulunmuştur (orta kalitede kanıt). Kliniğimizde 13–18 yaş arası ergenlerle de çalışılmaktadır.[6]

Araştırma bulguları grupların ortalamasını gösterir; kimin ne kadar ve ne sürede fayda göreceğini önceden söylemez. Hangi yaklaşımın size uygun olduğu ilk görüşmede birlikte değerlendirilir. Kliniğimizde psikanalitik psikoterapi de sunulmaktadır. İki yaklaşımın farkı için psikanalitik psikoterapi nedir yazımıza bakabilirsiniz.

Terapi Süreci Nasıl İlerler?

  1. 1

    Değerlendirme

    Kaygının veya atakların ne zaman başladığı, hangi durumlarda arttığı, nelerden kaçındığınız, güvenlik davranışları ve günlük yaşama etkisi konuşulur. Bedensel belirtiler ön plandaysa önce hekim değerlendirmesi yapılmış olması gerekir.

  2. 2

    Döngüyü haritalama ve hedefler

    Kaygıyı sürdüren düşünce, beden ve davranış döngüsü birlikte çıkarılır; kaçınılan durumların listesi hazırlanır ve somut hedefler belirlenir.

  3. 3

    Yorumlar üzerinde çalışma

    Bedensel duyumlara ve belirsizliğe yüklenen felaket anlamları fark edilir, lehine ve aleyhine kanıtlarla birlikte sınanır.

  4. 4

    Kademeli maruz bırakma

    Kaçınılan durumlara, gerektiğinde bedensel duyumların kendisine, önceden planlanmış küçük adımlarla yaklaşılır; güvenlik davranışları adım adım azaltılır.

  5. 5

    Seans arası uygulama

    Seansta çalışılanlar günlük yaşamda denenir. 17 çalışmayı birleştiren bir meta-analizde seans arası çalışmaların hem ne kadar hem ne kadar iyi yapıldığı, daha iyi sonuçlarla ilişkili bulunmuştur.[7]

  6. 6

    Nüks önleme ve sonlandırma

    Öğrenilen beceriler özetlenir, kaygı yeniden yükselirse ne yapılacağı planlanır; seans sıklığı birlikte azaltılarak süreç tamamlanır.

Not: Yukarıdaki aşamalar, sürecin genel işleyişini açıklamak amacıyla örnek olarak sunulmuştur. Terapi planı, ilk değerlendirme görüşmelerinde elde edilen bilgiler doğrultusunda her danışan için ilgili uzman tarafından oluşturulan vaka formülasyonuna dayanır; aşamaların sırası, süresi ve kullanılan teknikler kişinin ihtiyaçlarına, hedeflerine ve klinik tabloya göre farklılık gösterebilir.

Seanslar 50 dakika sürer ve genellikle haftada bir yapılır. Sürecin toplam uzunluğu yaşanan zorluğa, şiddetine ve kaçınmanın ne kadar yaygınlaştığına göre değişir; klinik kılavuzlar panik bozuklukta toplam 7–14 saat, yaygın kaygı bozukluğunda haftalık 12–15 seans önerir.[2] İlk görüşmede neler konuşulduğu için ilk terapi seansı yazımıza bakabilirsiniz.

Online Kaygı ve Panik Atak Terapisi

Terapist destekli internet tabanlı BDT'yi yüz yüze BDT ile doğrudan karşılaştıran randomize kontrollü çalışmaları birleştiren bir meta-analiz, psikiyatrik ve somatik rahatsızlıklar genelinde iki formatın benzer etkiler ürettiğini bildirmiştir; 2023'te yayımlanan güncelleme de aynı sonucu desteklemiştir. Bu çalışmalar internet üzerinden sunulan programları incelediği için canlı görüntülü seansa doğrudan genellenemez. Görüntülü görüşmeyle verilen ruh sağlığı hizmetlerini inceleyen 57 çalışmalık bir meta-analizde ise sonuçlar yüz yüze hizmetlerle büyük ölçüde denk bulunmuştur; yazarlar randomize kontrollü çalışma sayısının hâlâ sınırlı olduğunu not eder.[8, 9, 10]

Online çalışmanın kaygıda kolaylaştırdıkları

  • Başlamak kolaylaşır: kaygıda erteleme yaygındır; ulaşım, kalabalık ve bekleme salonu gibi adımların ortadan kalkması ilk adımı kolaylaştırır.
  • Agorafobi eşlik ediyorsa toplu taşımaya binmek veya kalabalık bir yere gitmek zorunda kalmadan sürece başlanabilir.
  • Kötü geçen haftalarda da seansa devam edilebilir; düzenli devam ilerlemenin önemli bir parçasıdır.
  • Kaçınma listesi ve seans arası uygulamalar, kişinin kendi ortamında somut olarak gözden geçirilebilir.

Dikkat edilmesi gereken nokta: kaçınma

Kaygı ve panikle çalışmanın belirleyici kısmı kaçınmayı azaltmaktır ve bu, tanım gereği evin dışında olur: metroya binmek, kalabalık bir yere gitmek, yalnız başına dışarıda vakit geçirmek. Online seans bu çalışmayı planlamak, hazırlamak ve sonrasında gözden geçirmek için uygundur; ama çalışmanın kendisi dışarıda yapılır. Risk şudur: seanslar evden yapılır, kişi kendini iyi hisseder ve kaçınma hiç ele alınmadan süreç devam eder. Sosyal kaygıda da ekran arkasında kalmak konforlu olabilir ama asıl çalışılması gereken şeyi erteleyebilir. Bu yüzden online süreçte seans arası uygulamaların gerçekten yapılması ve bir aşamada yüz yüze görüşmeye geçmenin değerlendirilmesi önemlidir.

Ne zaman yüz yüze görüşme gerekir?

  • Atakların çok sık ve yoğun olduğu, günlük işleyişin ciddi biçimde bozulduğu dönemlerde.
  • Agorafobi belirginleştiğinde ve maruz bırakma çalışmaları sürecin merkezine geldiğinde.
  • Kaçınma belirgin biçimde arttığında ve online biçim bunu beslediğinde.
  • Bedensel belirtilerin hekim değerlendirmesi henüz yapılmadıysa.
  • Evde mahremiyet sağlanamıyorsa.

Görüntülü seansın işleyişi için online terapi sayfamıza, iki biçimin farkları için online terapi mi yüz yüze terapi mi yazımıza bakabilirsiniz.

Önce Bedensel Nedenlerin Dışlanması

Çarpıntı, nefes darlığı, göğüs ağrısı, baş dönmesi ve uyuşma gibi belirtiler bedensel hastalıklara da benzeyebilir. Kalp ritim bozuklukları ve tiroid sorunları gibi durumlar benzer belirtiler üretebileceği için, özellikle ilk kez yaşanan ataklarda bedensel nedenlerin bir hekim tarafından dışlanması gerekir. Psikoterapi bu değerlendirmenin yerine geçmez. İlaç tedavisine ise psikiyatri hekimi karar verir; psikolog ilaç yazmaz.

Psikolog ile psikiyatristin rolleri için psikolog ve psikiyatrist farkı yazımızı okuyabilirsiniz.

Seansları Kim Yürütüyor?

Dr. Öğr. Üyesi Çiğdem Koşe portresi

Dr. Öğr. Üyesi Çiğdem Koşe

Uzman Klinik Psikolog

Bahçeşehir Üniversitesi Psikoloji Bölümü Öğretim Üyesi

Eğitim: ODTÜ Psikoloji ve Sosyoloji (Lisans) • Maltepe Üniversitesi Uygulamalı Psikoloji (Yüksek Lisans) • ODTÜ Klinik Psikoloji (Doktora)

Bilişsel davranışçı terapi (BDT); kaygı bozuklukları, panik bozukluk, obsesif kompulsif bozukluk (OKB) ve depresyon. Seanslarını Türkçe ve İngilizce olarak yürütür.

Özgeçmişi inceleORCID

Şişli Bomonti'de Yüz Yüze veya Online Seans

Kliniğimiz

Cumhuriyet Mahallesi, Nehir Sokak No:6 Bomonti Modern Palas Kat:1 Daire:11 Bomonti / Şişli / İstanbul. Çalışma saatlerimiz Pazartesi–Cumartesi 10:00–21:00. Online ve yüz yüze seansların süresi ve ücreti aynıdır.

Ulaşım ve harita için iletişim ve konum, randevu adımları için psikolog randevu sayfamıza bakabilirsiniz.

Kaygı ve Panik Atak Terapisi Hakkında Sık Sorulan Sorular

Kaygı ve panik atak terapisi kaç seans sürer?

Baştan kesin bir süre verilemez. Klinik kılavuzlar panik bozuklukta toplam 7–14 saat, yaygın kaygı bozukluğunda haftalık 12–15 seans önerir. Belirli bir soruna odaklanan çalışmalar daha kısa sürebilir; kaçınmanın yaygınlaştığı ve uzun süredir devam eden tablolarda süreç uzar. İlk görüşmelerde size özgü bir plan birlikte konuşulur.

Kaygı ve panik atak için online terapi yeterli mi?

İnternet üzerinden sunulan terapist destekli BDT ile yüz yüze BDT'yi karşılaştıran çalışmalar benzer sonuçlar bildirmiştir. Ancak kaçınma belirginse, kademeli yaklaşma çalışmaları bir aşamada ev dışına çıkmayı gerektirir; yoğun belirtiler ve yakın risk taşıyan durumlarda da yerinde değerlendirme gerekir.

Atak anında terapistimi arayabilir miyim?

Terapi seansları planlanmış görüşmelerdir ve kliniğimizin randevu hattı bir kriz müdahale birimi değildir. Yoğun bir atak sırasında kendinizi güvende hissetmiyorsanız 112'yi arayın veya en yakın acil servise başvurun. Atak anında yapılabilecekler için panik atak yazımıza bakabilirsiniz.

Seans sırasında panik atak geçirirsem ne olur?

Bu olabilir ve sorun değildir. Atağın terapist eşliğinde deneyimlenmesi, üzerinde çalışılabilecek bir malzeme de sunar.

İlaç kullanmam gerekir mi?

Bu yalnızca bir psikiyatri hekiminin değerlendirebileceği bir sorudur; psikolog ilaç yazmaz. Birçok kaygı ve panik tablosu psikoterapiyle yürütülür, bazılarında ilaç tedavisi de planın parçası olur. İlaç kullanıyorsanız ilk görüşmede belirtmeniz yeterlidir.

Online terapi sosyal kaygıyı besler mi?

Bu ihtimal vardır ve süreç içinde gözden geçirilmesi gerekir. Online başlamak erişimi kolaylaştırır, ancak sosyal kaygıda kaçınmayı azaltma çalışmaları bir aşamada yüz yüze ortamları gerektirir.

Seans ücreti ne kadar?

Sağlık hizmetlerinde tanıtıma ilişkin mevzuat gereği sitede fiyat listesi yayımlanmaz. Online ve yüz yüze seansların süresi ve ücreti aynıdır; güncel ücret bilgisini WhatsApp hattımızdan alabilirsiniz.

Atak anında yapılabilecekler için panik atak nedir yazımıza, ücret bilgilendirmesi için terapi ücretleri sayfamıza bakabilirsiniz.

Kaynaklar

  1. Pompoli, A., Furukawa, T. A., Imai, H., Tajika, A., Efthimiou, O., & Salanti, G. (2016). Psychological therapies for panic disorder with or without agoraphobia in adults: A network meta-analysis. Cochrane Database of Systematic Reviews, 2016(4), CD011004. https://doi.org/10.1002/14651858.CD011004.pub2
  2. National Institute for Health and Care Excellence. (2011). Generalised anxiety disorder and panic disorder in adults: Management (Clinical guideline CG113). https://www.nice.org.uk/guidance/cg113
  3. Carpenter, J. K., Andrews, L. A., Witcraft, S. M., Powers, M. B., Smits, J. A. J., & Hofmann, S. G. (2018). Cognitive behavioral therapy for anxiety and related disorders: A meta-analysis of randomized placebo-controlled trials. Depression and Anxiety, 35(6), 502–514. https://doi.org/10.1002/da.22728
  4. Mayo-Wilson, E., Dias, S., Mavranezouli, I., Kew, K., Clark, D. M., Ades, A. E., & Pilling, S. (2014). Psychological and pharmacological interventions for social anxiety disorder in adults: A systematic review and network meta-analysis. The Lancet Psychiatry, 1(5), 368–376. https://doi.org/10.1016/S2215-0366(14)70329-3
  5. National Institute for Health and Care Excellence. (2013). Social anxiety disorder: Recognition, assessment and treatment (Clinical guideline CG159). https://www.nice.org.uk/guidance/cg159
  6. James, A. C., Reardon, T., Soler, A., James, G., & Creswell, C. (2020). Cognitive behavioural therapy for anxiety disorders in children and adolescents. Cochrane Database of Systematic Reviews, 2020(11), CD013162. https://doi.org/10.1002/14651858.CD013162.pub2
  7. Kazantzis, N., Whittington, C., Zelencich, L., Kyrios, M., Norton, P. J., & Hofmann, S. G. (2016). Quantity and quality of homework compliance: A meta-analysis of relations with outcome in cognitive behavior therapy. Behavior Therapy, 47(5), 755–772. https://doi.org/10.1016/j.beth.2016.05.002
  8. Carlbring, P., Andersson, G., Cuijpers, P., Riper, H., & Hedman-Lagerlöf, E. (2018). Internet-based vs. face-to-face cognitive behavior therapy for psychiatric and somatic disorders: An updated systematic review and meta-analysis. Cognitive Behaviour Therapy, 47(1), 1–18. https://doi.org/10.1080/16506073.2017.1401115
  9. Hedman-Lagerlöf, E., Carlbring, P., Svärdman, F., Riper, H., Cuijpers, P., & Andersson, G. (2023). Therapist-supported Internet-based cognitive behaviour therapy yields similar effects as face-to-face therapy for psychiatric and somatic disorders: An updated systematic review and meta-analysis. World Psychiatry, 22(2), 305–314. https://doi.org/10.1002/wps.21088
  10. Batastini, A. B., Paprzycki, P., Jones, A. C. T., & MacLean, N. (2021). Are videoconferenced mental and behavioral health services just as good as in-person? A meta-analysis of a fast-growing practice. Clinical Psychology Review, 83, 101944. https://doi.org/10.1016/j.cpr.2020.101944

Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır; tanı veya bireysel değerlendirme yerine geçmez.

Acil bir durumdaysanız

112 Acil Çağrı: Ara

Yaşamınıza son verme düşünceleriniz varsa, kendinize zarar verme dürtüsü hissediyorsanız ya da kendinizi güvende hissetmiyorsanız, bu beklenmesi gereken bir durum değildir. Böyle bir anda yalnız kalmayın; güvendiğiniz birine durumu söyleyin ve vakit kaybetmeden profesyonel yardıma başvurun. Türkiye'de 112 Acil Çağrı Merkezi'ni arayabilir veya en yakın hastanenin acil servisine başvurabilirsiniz.

Kliniğimizin randevu hattı bir kriz müdahale birimi değildir; acil durumlarda lütfen doğrudan 112'ye ulaşın.

Randevu talebinizi WhatsApp üzerinden iletebilirsiniz.